उमेश चतुर्वेदी
वर्तमान युग सञ्चार क्रान्तिको युग हो र यसका दुई महत्वपूर्ण अङ्ग हुन्—कम्प्युटर र सञ्चारका अत्याधुनिक उपकरणहरू। यस युगमा यी दुई साधनहरूको मात्र तीव्र विकास भएको छैन, तिनले संसार परिवर्तन गर्ने काममा पनि ठूलो भूमिका खेलिरहेका छन्। सञ्चार क्रान्तिका साधन र प्रविधिमा केही वर्षमै यति धेरै विकास भएको छ, जुन केही वर्षअघिसम्म कल्पनासमेत गर्न सकिँदैनथ्यो। साथै, यो विकासको प्रभाव यति व्यापक छ कि यस प्रविधा र युगको सम्पर्कमा आएको सायद कुनै पनि व्यक्ति प्रभावित नभइ बसेको छैन। आज कम्प्युटर र सञ्चारले आफ्नो विकाससँगै आधुनिक समाजमा यति गहिरो प्रभाव पारेका छन् कि धेरै मोर्चामा समाज स्वयं नै आमूल–चूल रूपमा परिवर्तन भएको देखिन्छ।
केही समययता कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई), मेसिन लर्निङ, बिग डाटा, क्लाउड कम्प्युटिङ र इन्टरनेट अफ थिङ्स (IoT) जस्ता क्षेत्रमा उल्लेखनीय प्रगति भएको छ। यीका कारण ५जी, ब्लकचेन र एज कम्प्युटिङजस्ता नयाँ प्रविधिसँग संसार परिचित भएको छ। यी प्रविधिहरूले हाम्रो जीवनशैली र कार्यपद्धतिमा क्रान्ति ल्याइरहेका छन्। यसका अतिरिक्त, वायरलेस सञ्चार, सिग्नल प्रोसेसिङ र इमेज प्रोसेसिङका क्षेत्रमा पनि उल्लेखनीय प्रगति भएको छ। यी प्रगतिहरूले मोबाइल कम्प्युटिङ, मोबाइल वाणिज्य (मोबाइल कमर्स) र सर्वव्यापी कम्प्युटिङजस्ता क्षेत्रमा नयाँ प्रयोगहरूको विकास सम्भव बनाएको छ। त्यससँगै, रोबोटिक्स र भर्चुअल रियालिटी प्रविधिको बढ्दो प्रयोगले मानव–मेसिन अन्तरक्रिया र इमर्सिभ अनुभवका नयाँ सम्भावनाहरू जन्माएको छ। यति हुँदाहुँदै पनि कम्प्युटर र सञ्चार क्षेत्रमा निरन्तर भइरहेको तीव्र प्रगति सभ्यता र प्रविधि दुवैका लागि चुनौती बनेको छ। धेरै चुनौतीहरूको समाधान भइसकेको छ, तर अझै पनि केही यस्ता छन्, जसको समाधान खोजिन बाँकी नै छ। उदाहरणका लागि, डाटा र सञ्चार सञ्जालको सुरक्षा तथा गोपनीयता सुनिश्चित गर्नु एक महत्वपूर्ण चिन्ताको विषय बनेको छ। यिनै सबै चुनौतीहरू र प्रविधिक विस्तारमाथि विचार गर्न कम्प्युटर र सञ्चारसम्बन्धी अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलन—आईसीसीसीको परिकल्पना गरिएको हो।
यस वर्ष आयोजना हुँदै गरेको आईसीसीसीको आयोजन समितिका अनुसार, यसपटक पनि विश्वभरका अग्रणी कम्प्युटर तथा सञ्चार वैज्ञानिक, इन्जिनियर, प्राविधिक, स्नातक विद्यार्थी तथा प्रविधिमा रुचि राख्ने व्यक्तिहरू सहभागी हुँदैछन्। समितिले उनीहरूलाई अत्यन्त आत्मीयताका साथ आमन्त्रण गरेको छ। उनीहरूको सहभागिताको कारण यो हो कि कम्प्युटर र सञ्चारसम्बन्धी यो अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलन अनुसन्धानकर्ता, इन्जिनियर र शिक्षाविदका लागि कम्प्युटर विज्ञान र इलेक्ट्रोनिक सञ्चारका गतिशील क्षेत्रमा आफ्ना नवीनतम प्रगति र अनुसन्धानका नतिजाहरूको आदान–प्रदान र साझेदारी गर्ने अन्तर्राष्ट्रिय मञ्च बन्न पुगेको छ। यस अर्थमा यसको भूमिका अत्यन्त महत्वपूर्ण भइसकेको छ। साथै, यो सम्मेलनले शिक्षा क्षेत्र र उद्योग जगतका हजारौँ पेशेवरहरूमाझ विचार, अनुसन्धान परिणाम र कार्यअनुभवहरूको आदान–प्रदानलाई सहज बनाइरहेको छ। यो मञ्चले आपसी समझदारी र मित्रतालाई मात्र प्रवर्द्धन नगरी, भौगोलिक सीमाहरू पारि पनि सहकार्यलाई प्रोत्साहित गरिरहेको छ।
सञ्चार, प्रविधि र कम्प्युटरसँग सम्बन्धित अनुसन्धानपत्रहरू पनि यस सम्मेलनमा प्राथमिकताका साथ प्रस्तुत गरिन्छन्। सम्मेलनका लागि अनुसन्धानपत्रहरू पूर्वनिर्धारित प्रक्रियाअनुसार स्वीकृत गरिन्छन्। यसले अनुसन्धानहरूको व्यापक प्रसार मात्र होइन, तिनलाई विश्वव्यापी मान्यता प्राप्त गर्ने बाटो पनि खुला गर्छ। साथै विकास भएका नयाँ प्रविधिहरूको व्यापक प्रयोगको सम्भावना पनि बढाउँछ। यसपटकको अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलनमा कृत्रिम बुद्धिमत्ता, मेसिन लर्निङ, बिग डाटा, क्लाउड कम्प्युटिङ, इन्टरनेट अफ थिङ्स, ५जी, साइबर सुरक्षा र इमेज प्रोसेसिङसहित अनेकौँ अत्याधुनिक विषयहरू समावेश गरिँदैछन्। यहाँ ध्यान दिनुपर्ने कुरा के हो भने यो अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चले तीव्र गतिमा विकसित भइरहेका सञ्चार प्रविधिका क्षेत्रमा नयाँ विचारहरूको खोजसँगै वर्तमान युगका चुनौतीहरूको सामना गर्न सहयोग पुर्याइरहेको छ।
यो अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलन सञ्चार प्रविधि र कम्प्युटरसम्बन्धी बुद्धिजीवीहरूलाई एकत्रित गर्ने मञ्चसमेत हो। यस मञ्चमा विशेष सत्रहरूमार्फत विषय विज्ञहरू र प्रमुख वक्ताहरू एकसाथ आउँछन्। सम्मेलनको उद्देश्य नयाँ अनुसन्धान दिशाहरूलाई प्रेरित गर्नु र प्रविधिको भविष्यलाई आकार दिने चुनौती र अवसरहरूको सामूहिक समाधान खोज्नु हो। यो मञ्च शैक्षिक अनुसन्धानलाई उद्योगका व्यावहारिक प्रयोगसँग एकीकृत गर्नका लागि महत्वपूर्ण आधार प्रदान गर्छ, जसले नयाँ विचारहरूलाई व्यवहारिक तहमा उतार्न पनि मद्दत पुर्याउँछ। आशा गर्न सकिन्छ, यसपटक पनि यस्तै हुनेछ र सञ्चार तथा प्रविधिको क्षेत्रमा यो अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलनले सार्थक हस्तक्षेप गर्नेछ। CRI
