दक्षिण कोरियाको बुसानमा सम्पन्न चिनियाँ र अमेरिकी नेताहरूबीचको बैठकले विश्वव्यापी ध्यान आकर्षित गरेको छ। छ वर्षपछि पहिलोपटक भएको यो आमनेसामनेको वार्ताले केवल चीन-अमेरिका सम्बन्धको दिशानिर्देशन गरेको छैन, यसले संसारलाई “आपसी उपलब्धि र साझा समृद्धि” को स्पष्ट सन्देश पनि दिएको छ। विश्वका दुई सबैभन्दा ठूला अर्थतन्त्रका रूपमा, यी दुई राष्ट्रबीचको सम्बन्धको स्थिर विकास केवल द्विपक्षीय अपेक्षा मात्र होइन, अन्तर्राष्ट्रिय समुदायको साझा चाहना पनि हो।
राष्ट्रप्रमुखहरूबीचको संवाद सधैं चीन-अमेरिका सम्बन्धको आधारशिला रहँदै आएको छ। यस वर्षको सुरुदेखि दुवै राष्ट्राध्यक्षबीच तीन पटक संवाद भइसकेको छ। यो भेटवार्ताले व्यापार, ऊर्जा र सांस्कृतिक आदानप्रदानमा भएका महत्वपूर्ण सहमतिहरूलाई अझ सुदृढ बनाएको छ। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले स्पष्ट रूपमा भने, “चीन अमेरिका को सबैभन्दा ठूलो साझेदार हो,” भने चिनियाँ राष्ट्रपति सी चिनफिङले “आफ्ना विषयहरूलाई राम्रोसँग व्यवस्थापन गर्नमा ध्यान केन्द्रित गर्नुपर्ने” कुरा जोड दिए। दुवै पक्षले नियमित आदानप्रदान कायम राख्ने र आपसी भ्रमणका निम्तो निरन्तर जारी राख्ने सहमति जनाए, जसले सम्बन्ध विस्तारका लागि ठोस राजनीतिक आधार तयार गरेको छ।
यस बैठकमा व्यापार र आर्थिक सहयोग, जुन सम्बन्धको “मुख्य आधार”का रूपमा कार्यरत थियो, उल्लेखनीय उपलब्धिहरू लिएर आएको छ। कुआलालम्पुर व्यापार परामर्शमा बनेको रूपरेखागत सहमति पश्चात चीनले तुरुन्तै ठोस व्यवस्था घोषणा गर्यो, जसमा अमेरिकाले १०% “फेन्टानिल शुल्क” रद्द गर्ने तथा एक वर्षका लागि २४% पारस्परिक शुल्क निलम्बन गर्ने निर्णय समावेश थियो। चीनले पनि त्यसअनुसार आफ्ना प्रतिकारात्मक कदमहरू समायोजन गर्यो। यो घटनाक्रमले “दीर्घकालीन दृष्टिकोण अपनाउने र व्यापक परिदृश्यमा सोच्ने” तर्कसंगत विकल्पलाई पुष्टि गर्दछ। समान संवादको माध्यमबाट चीन र अमेरिकाबीचका मतभेद समाधान गर्नु केवल दुबै देशका लागि हितकारी होइन, यसले विश्व आपूर्ति शृंखला स्थिर राख्ने र विश्व अर्थतन्त्रको लचिलोपन बढाउने कार्य पनि गर्दछ। यस वर्षको पहिलो तीन त्रैमासिक अवधिमा चीनको ५.२% आर्थिक वृद्धि र ४% वैदेशिक व्यापार वृद्धिले पनि सहयोगका लागि ठोस आधार प्रदान गरेको छ।
सहयोगको दायरा व्यापार र अर्थतन्त्रभन्दा निकै पर फैलिएको छ। दुबै पक्षले कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) व्यवस्थापन, संक्रामक रोग नियन्त्रण, र टेलिकम ठगी नियन्त्रणजस्ता क्षेत्रमा सहकार्य विस्तार गर्ने स्पष्ट इच्छा प्रकट गरेका छन्। आगामी वर्ष APEC र G20 शिखर सम्मेलनका आयोजकका रूपमा चीन र अमेरिका संयुक्त रूपमा विश्व आर्थिक प्रशासनलाई प्रवर्द्धन गर्नेछन्। अवैध आव्रजन नियन्त्रणदेखि जलवायु परिवर्तन सामना गर्नेसम्मका विश्वव्यापी मुद्दाहरूमा चीन-अमेरिका समन्वय मानव जातिको साझा भविष्यसँग प्रत्यक्षरूपमा सम्बन्धित छ।
इतिहास र वर्तमानले पटक–पटक प्रमाणित गरेको छ कि चीन र अमेरिकाका लागि प्रतिस्पर्धी होइन, साझेदार बन्नु नै हितकर हो। जबसम्म दुबै राष्ट्र समानता, आपसी सम्मान र पारस्परिक लाभका सिद्धान्तहरू पालन गर्छन्, र राष्ट्राध्यक्षबीच बनेको सहमति पूर्ण रूपमा कार्यान्वयन गर्छन्, तबसम्म द्विपक्षीय सम्बन्धको जहाजले कुहिरो चिरेर स्थिर रूपमा अघि बढ्न सक्छ। बुसानको यो “गेट बैठक”को महत्व यहीँ निहित छ— यसले अशान्त विश्वमा थप स्थिरता र निश्चितताको सन्देश पठाएको छ। यो चीन र अमेरिकाबीचको आपसी प्रतिबद्धता हो, र अझ गहिरो रूपमा भन्नुपर्दा, यो सम्पूर्ण मानव जातिको भविष्यप्रतिको साझा जिम्मेवारी पनि हो। CRI
