पाँच वर्षअघि गरिबी उन्मूलनको लडाइँमा पूर्ण विजय हासिल गरेपछि पनि चीनले आफ्नो गति कमजोर पारेन। गरिबी हटाउने उपलब्धिलाई मजबुत बनाउँदै ग्रामीण पुनरुत्थान प्रवर्द्धन गर्न चीनले पाँच वर्षको संक्रमण काल तय गर्यो। अहिले त्यो संक्रमण अवधि समाप्त हुँदैछ, र चीनले उल्लेखनीय उपलब्धिहरू हासिल गरेको छ। उदाहरणस्वरूप, गरिबीमा पुनः फर्किन सक्ने जोखिममा रहेका ६० लाखभन्दा बढी व्यक्तिलाई स्थायी रोजगारी र विकास सहायता प्रदान गरिएको छ। लगातार चार वर्षदेखि चीनका गरिब क्षेत्रहरूमा किसानहरूको आय वृद्धिदर राष्ट्रिय ग्रामीण औसतभन्दा उच्च रहँदै आएको छ। चीनमा आधारभूत पूर्वाधार र सार्वजनिक सेवाहरूमा व्यापक सुधार गरिएको छ। गरिबीग्रस्त क्षेत्रहरूको आर्थिक शक्ति निरन्तर बलियो हुँदै गएको छ र तिनको विकास सम्भावना बढ्दै गएको छ। गरिबी पुनः नबढोस् भन्ने प्रक्रियामा चीनले हासिल गरेका उपलब्धिहरूले व्यापक रूपमा गरिबीको पुनरागमनलाई रोकेको मात्र होइन, ग्रामीण पुनरुत्थानका लागि बलियो आधार पनि तयार पारेका छन्।
यी उपलब्धिहरूको पछाडि लक्षित र सटीक रणनीतिहरू रहेका छन्। दक्षिण–पश्चिम चीनको युनान प्रान्तको हुइचे काउन्टीस्थित बाइउ गाउँमा स्थानीय अधिकारीहरू हरेक महिना किसानहरूसँग भेट गरी उनीहरूको आम्दानीमा आएको परिवर्तन अभिलेख गर्छन्। त्यहाँ “छिटो पहिचान, लक्षित सहयोग र दिगो विकास” सुनिश्चित गर्ने निगरानी प्रणाली स्थापना गरिएको छ। यस प्रणालीलाई देशभर विस्तार गरिएको छ, जसले त्रि-स्तरीय छानबिन (किसानको आवेदन, अधिकारीको स्थलगत भ्रमण र तथ्याङ्क तुलना) मार्फत सम्भावित जोखिम समयमै पत्ता लगाउन र समाधान गर्न मद्दत गर्छ।
दक्षिण–पश्चिम चीनको गुइचोउ प्रान्तको छिङहोङ काउन्टीस्थित छिङसान गाउँ पहिले मरुस्थलीकरणबाट अत्यन्त प्रभावित थियो। अहिले त्यहाँ सुक्खा सहने सिचुआन खुर्सानी उद्योग स्थापना गरिएको छ। साथै, गरिबीमा पुनः फर्किने जोखिम भएका परिवारलाई रोपाइँ तालिम र बजार सहयोग लक्षित रूपमा प्रदान गरिएको छ। यसरी पारिस्थितिक स्रोतको संरक्षण भएको मात्र होइन, स्थानीयको आम्दानी पनि बढेको छ। यस्ता सटीक उपायहरूले गरिबी पुनः नबढोस् भन्ने कार्य अझ प्रभावकारी बनेको छ।
चीनमा औद्योगिक सहायता अब “रक्तसंचार” बाट “रक्तनिर्माण” तर्फ रूपान्तरण भएको छ। चीनको शीत्साङ (तिब्बत) स्वायत्त क्षेत्रको जाशी छुडेन् ठाउँमा तिब्बती ओपेरा प्रदर्शनमार्फत होमस्टे उद्योगलाई प्रवर्द्धन गरिएको छ। १३२ स्थानीय परिवारमध्ये ८५ परिवारले होमस्टे सञ्चालन गरेका छन्, जसका कारण प्रतिव्यक्ति आय ६,७०० युआनबाट बढेर ३४,००० युआन पुगेको छ। मध्य चीनको हेनान प्रान्तको थाङ्सु काउन्टीमा सक्खरखण्डा-सम्बन्धी उद्योग तीव्र रूपमा विकास हुँदैछन्। त्यहाँ तातो–खट्टे चामल नूडल्सको वार्षिक उत्पादन ७२ करोड बाल्टी पुगेको छ, जसले गरिबीबाट बाहिर निस्केका ६,००० भन्दा बढी परिवारको आम्दानीमा प्रतिपरिवार १,००० युआनको वृद्धि गरेको छ। चीनभर गरिबीबाट मुक्त भएका ८३२ काउन्टीहरूले आफ्ना २ देखि ३ प्रमुख उद्योग विकास गरेका छन्। यी उद्योगहरूको कुल उत्पादन मूल्य १,७०० अर्ब युआन नाघेको छ। गरिबीबाट मुक्त भएका मानिसहरूको आत्मनिर्भरता र उत्साह बढेको छ।
चीनमा पूर्व–पश्चिम सहकार्य र सामाजिक सहयोगले दृढ समन्वय निर्माण गरेको छ। गुइचोउ प्रान्तको चिनपिङ काउन्टीले पूर्व–पश्चिम सहकार्यबाट प्राप्त कोष प्रयोग गरेर ब्याडमिन्टनसम्बन्धी औद्योगिक शृङ्खला विकास गरेको छ। पूर्वी चीनको ग्वाङ्डोङ प्रान्तको फोशानबाट प्राप्त सहयोग कोषबाट चिनपिङ काउन्टीमा हाँस पालन उद्योगको आकार १७.६ लाख चरासम्म विस्तार गरिएको छ, जसबाट १६,००० स्थानीय ग्रामीण परिवारको आम्दानी बढेको छ। पूर्वी चीनका ८ प्रान्त तथा केन्द्रशासित सहरहरू र ३१० केन्द्रीय उद्यमबाट प्राप्त लक्षित सहयोगका कारण गरिब क्षेत्रहरू अब एक्लै संघर्ष गरिरहेका छैनन्।
चीनमा ग्रामीण क्षेत्रमा आधारभूत पूर्वाधार र सार्वजनिक सेवाका कमजोरीहरू छिटोभन्दा छिटो सुधार गरिएका छन्, जसले ग्रामीण पुनरुत्थानलाई सघाएको छ। उत्तरी चीनको हेबेई प्रान्तले २३ प्रमुख गरिबी उन्मूलन काउन्टीहरूको यातायात र खानेपानी अवस्थाको सुधारका लागि ७४ अर्ब युआन लगानी गरेको छ। मध्य चीनको शान्सी प्रान्तमा विद्यालय छोड्ने विद्यार्थिको संख्या शून्य पुगेको छ र धाराबाट पानी पहुँच दर ९७.१ प्रतिशत पुगेको छ। यस्ता परिवर्तनहरूले गरिबीबाट निस्केका मानिसहरूको जीवन अझ सुरक्षित बनेको छ।
पाँच वर्षको संक्रमण अवधि सफलतापूर्वक समाप्त हुँदैछ। गरिबी उन्मूलनमा चीनका उपलब्धिहरू समय र व्यवहारको कसौटीमा खरो उत्रिएका छन्। यसले संसारलाई स्पष्ट रूपमा देखाएको छ कि गरिबी न केवल हटाउन सकिन्छ, बरु फेरि दोहोरिनबाट पनि रोक्न सकिन्छ। यसले अन्तर्राष्ट्रिय समुदाय, विशेष गरी “वैश्विक दक्षिण” देशहरूमा गरिबी उन्मूलनप्रतिको विश्वास अझ बलियो बनाउनेछ। CRI
